Dwa nowe workowce z Wyżyny Junnańsko-Kuejczouskiej

Rząd Xylariales należy do najliczniejszych i najbardziej zróżnicowanych w obrębie workowców. Mieszczą się w nim grzyby rozkładające drewno, endofity i patogeny roślin, a jego najbardziej rozpoznawalnym przedstawicielem w Europie jest próchnilec maczugowaty — czarne, palcowate owocniki wyrastające na pniakach drzew liściastych.

Zespół Zhiyuan Yao przeprowadził przegląd grzybów z rzędu Xylariales w południowo-zachodnich Chinach i zebrał okazy w prowincjach Junnan i Kuejczou. Badanie morfologiczne w połączeniu z analizami filogenetycznymi opartymi na połączonych sekwencjach ITS, LSU, rpb2 i tub2 wykazało, że okazy reprezentują dwa dotąd nieopisane gatunki, wprowadzone tu jako Minuticlypeus zunyiensis i Paravamsapriya yunnanensis.

Praca zawiera szczegółowe opisy morfologiczne, ilustracje i drzewa filogenetyczne, które wyraźnie odgraniczają oba taksony i wskazują ich pokrewieństwa z gatunkami już znanymi.

Warto zwrócić uwagę na skalę tej roboty w stosunku do jej widoczności. Owocniki takich grzybów mają często poniżej milimetra i rosną na obumarłych gałązkach, których nikt nie zbiera. Znalezienie ich wymaga celowego przeglądania materiału pod lupą, a rozstrzygnięcie tożsamości — hodowli, ekstrakcji DNA i sekwencjonowania czterech loci.

Wyżyna Junnańsko-Kuejczouska pojawia się w opisach nowych gatunków grzybów wyjątkowo często. Składa się na to zróżnicowanie wysokościowe, wilgotny klimat subtropikalny i obecność kilku silnych ośrodków mykologicznych w regionie. Ostatni czynnik jest równie istotny jak dwa pierwsze: różnorodność opisuje się tam, gdzie ktoś jej szuka.

Skala zaległości jest tu warta przypomnienia. Rejestry nomenklatoryczne notują ponad sto pięćdziesiąt tysięcy opisanych gatunków grzybów, a szacunki mówią o milionach. Rocznie przybywa około dwóch tysięcy nazw, więc przy obecnym tempie domknięcie tej luki zajęłoby stulecia.

To jest tło, na którym trzeba czytać pracę opisującą dwa gatunki. Pojedynczy artykuł nie zmienia proporcji, ale bez tysiąca takich artykułów rocznie nie zmienia się nic. Taksonomia jest dziedziną, w której postęp mierzy się sumą drobnych, cierpliwych rozstrzygnięć. Widać to dobrze w tym serwisie: dział Nowe gatunki rośnie po dwa i trzy wpisy, bo tak samo rośnie sama dziedzina. Każdy z tych wpisów opiera się na jednej pracy, jednym zespole i zwykle kilku latach zbierania materiału w terenie.

Co potwierdza publikacja

Minuticlypeus zunyiensis i Paravamsapriya yunnanensis znaleziono na martwych źdźbłach nierozpoznanych bambusów, odpowiednio w rezerwatach Kuankuoshui w Kuejczou na 1366 m i Xishuangbanna w Junnanie na 1190 m. Morfologia owocników, worków i zarodników oraz filogeneza ITS, LSU, rpb2 i tub2 oddzieliły oba taksony od najbliższych krewnych. Ich relacje siostrzane miały wsparcie BS/PP 100/1; holotypy to GMB7604 i GMB7613. Martwy bambus jest udokumentowanym substratem, ale nie dowodzi ścisłej specjalizacji ani aktywności w żywej roślinie. Szersze powiązanie rodzajów z jednoliściennymi nadal opiera się na niewielu gatunkach. Dwa miejsca typowe nie wyznaczają endemizmu, pełnego zasięgu, funkcji w obiegu węgla ani stanu ochrony.