English

MykoŚwiat

Historia

Oś czasu mykologii: odkrycia, atlasy, klasyfikacje i badania, które zbudowały dzisiejszą wiedzę o grzybach — od mikroskopu po DNA.

opracowań
21
ze zdjęciem
21
ze źródłami
21

Od 1665 do 2022 — 357 lat w 21 punktach.

Do 1800

2

XIX wiek

3

XX wiek

11

XXI wiek

5

  1. XVII w.
    1665
    1665: Hooke pokazuje pleśń pod mikroskopem

    1665: Hooke pokazuje pleśń pod mikroskopem

    Pierwsza drukowana ilustracja mikrogrzyba uczyniła anatomię pleśni przedmiotem sprawdzalnej obserwacji.

    Dwunasta tablica „Micrographii” zmieniła kłaczek pleśni w widzialną strukturę ze strzępkami i kulistymi zakończeniami.

  2. XVIII w.
    64 lata później
    1729
    Micheli odkrywa, że grzyby mają zarodniki

    Micheli odkrywa, że grzyby mają zarodniki

    Koniec teorii samorództwa grzybów i początek mykologii opartej na obserwacji rozmnażania.

    Pier Antonio Micheli w „Nova plantarum genera” opisuje zarodniki i wykazuje, że grzyby rozmnażają się przez nie, a nie powstają samorzutnie.

  3. XIX w.
    72 lata później
    1801
    Persoon porządkuje nazewnictwo grzybów

    Persoon porządkuje nazewnictwo grzybów

    Uporządkowanie nazewnictwa, od którego liczy się nowoczesna nomenklatura grzybów.

    Christiaan Hendrik Persoon w „Synopsis methodica fungorum” tworzy podstawy nowoczesnej systematyki grzybów.

  4. 18211832
    Elias Fries rozpoczyna „Systema Mycologicum”

    Elias Fries rozpoczyna „Systema Mycologicum”

    Układ, który dla wielu grup grzybów pozostaje punktem odniesienia po dwustu latach.

    Trzytomowe dzieło Friesa stało się punktem odniesienia dla nazewnictwa grzybów na kolejne dziesięciolecia.

  5. 65 lat później
    1897
    Beatrix Potter bada kiełkowanie zarodników

    Beatrix Potter bada kiełkowanie zarodników

    Rzetelne badania mykologiczne odrzucone z powodu płci autorki — i przeprosiny sto lat później.

    Zanim napisała „Piotrusia Królika”, Beatrix Potter prowadziła własne badania mikroskopowe nad kiełkowaniem zarodników grzybów i porostów.

  6. XX w.
    31 lat później
    1928
    Fleming odkrywa działanie penicyliny

    Fleming odkrywa działanie penicyliny

    Początek ery antybiotyków — grzyb zmienił medycynę bardziej niż jakikolwiek inny organizm.

    Przypadkowe zanieczyszczenie hodowli bakterii pleśnią Penicillium doprowadziło do odkrycia pierwszego antybiotyku.

  7. 1941
    1941: grzyb łączy geny z reakcjami chemicznymi

    1941: grzyb łączy geny z reakcjami chemicznymi

    Doświadczenia na Neurospora crassa powiązały dziedziczne wymagania pokarmowe z określonymi przemianami biochemicznymi.

    Doświadczenia z Neurospora crassa połączyły dziedziczenie z przemianami chemicznymi. Kluczowe było porównanie warunków wzrostu i sprawdzenie, co przywraca grzybowi zdolność do rozwoju.

  8. 19511960
    1951: pierwszy skuteczny lek przeciwgrzybiczy

    1951: pierwszy skuteczny lek przeciwgrzybiczy

    Pierwszy antybiotyk przeciwgrzybiczy o selektywności wystarczającej do leczenia ludzi. Do dziś w użyciu, do dziś oparty na różnicy w sterolach błony.

    Elizabeth Lee Hazen i Rachel Fuller Brown opisały fungicydynę z promieniowca glebowego. Świat zna ją dziś pod nazwą nystatyna.

  9. 1969
    Grzyby uznane za osobne królestwo

    Grzyby uznane za osobne królestwo

    Grzyby przestały być roślinami — w podręcznikach i w sposobie myślenia o nich.

    Robert Whittaker proponuje podział na pięć królestw, w którym grzyby przestają być zaliczane do roślin.

  10. 19761979
    1976: pleśń daje pierwszy inhibitor cholesterolu

    1976: pleśń daje pierwszy inhibitor cholesterolu

    Otworzyło drogę do statyn — jednej z najczęściej przepisywanych grup leków na świecie — i pokazało, po co bada się metabolity wtórne grzybów.

    Akira Endo szukał w grzybach związków hamujących syntezę cholesterolu. Znalazł je w Penicillium citrinum i otworzył drogę do statyn.

  11. 1983
    Polska pierwsza w Europie chroni grzyby

    Polska pierwsza w Europie chroni grzyby

    Pierwsze w Europie uznanie, że grzyby wymagają ochrony prawnej na równi z roślinami i zwierzętami.

    W 1983 roku Polska jako pierwszy kraj w Europie objęła ochroną gatunkową grzyby — początkowo 21 najrzadszych gatunków.

  12. 19901999
    Metody molekularne przebudowują systematykę grzybów

    Metody molekularne przebudowują systematykę grzybów

    Wygląd przestał wystarczać — pokrewieństwo grzybów zaczęło rozstrzygać DNA.

    Od lat 90. analizy DNA zaczynają przenosić gatunki między rodzajami i rodzinami, często wbrew podobieństwu wyglądu.

  13. 1991
    1991: skąd wzięło się „1,5 miliona gatunków"

    1991: skąd wzięło się „1,5 miliona gatunków"

    Dało mykologii pierwszą liczbę o jawnej metodzie: 1,5 mln gatunków. Zamieniło „grzybów jest dużo" w tezę, którą można było testować i poprawić.

    Praca Davida Hawkswortha w „Mycological Research" dała mykologii liczbę, którą cytowano przez ćwierć wieku — i metodę, którą można było sprawdzić.

  14. 19932022
    1993: grzyb, który miał produkować taksol

    1993: grzyb, który miał produkować taksol

    Wzorcowy przykład korekty naukowej: głośne doniesienie o grzybie produkującym taksol zostało po trzydziestu latach sprawdzone genomem i poprawione.

    Doniesienie z „Science" obiecywało lek przeciwnowotworowy z hodowli grzyba. Genom zbadany po latach pokazał coś innego, niż zakładano.

  15. 1996
    Zsekwencjonowano genom drożdży

    Zsekwencjonowano genom drożdży

    Pierwszy poznany genom organizmu jądrowego — i to grzyba.

    Saccharomyces cerevisiae stały się pierwszym eukariontem z w pełni poznanym genomem — modelem dla biologii komórki.

  16. 1998
    1998: grzyb okazuje się zabójcą płazów

    1998: grzyb okazuje się zabójcą płazów

    Pierwszy opis pasożytowania skoczkowca na kręgowcu i wskazanie przyczyny masowego wymierania płazów. Podstawa bioasekuracji w handlu zwierzętami.

    Masowe wymierania żab w Australii i Ameryce Środkowej miały wspólną przyczynę: skórną infekcję grzybem z gromady skoczkowców.

  17. XXI w.
    2003
    2003: pierwszy genom grzyba strzępkowego

    2003: pierwszy genom grzyba strzępkowego

    Pierwszy genom grzyba strzępkowego. Pokazał skalę genetyczną porównywalną ze zwierzętami i unikalny mechanizm obrony genomu — RIP.

    Neurospora crassa ma 40 megazasad i około 10 tysięcy genów — oraz mechanizm obrony genomu, którego nie ma żaden inny organizm jądrowy.

  18. 2007
    2007: mykolodzy uzgadniają jedno drzewo grzybów

    2007: mykolodzy uzgadniają jedno drzewo grzybów

    Zamieniło konkurencyjne drzewa w jeden uzgodniony szkielet, do którego bazy danych i autorzy nowych gatunków mogą przypinać nazwy.

    Sześćdziesięciu ośmiu autorów podpisało wspólną klasyfikację królestwa grzybów. Do dziś jest szkieletem, na którym wiesza się nowe wyniki.

  19. 2008
    2008: genom pierwszego grzyba mikoryzowego

    2008: genom pierwszego grzyba mikoryzowego

    Pierwszy genom grzyba mikoryzowego. Ujawnił efektory symbiozy i brak enzymów rozkładających ścianę roślinną — genetyczne podłoże podwójnego trybu życia.

    Lakówka dwubarwna pokazała, czego symbiont potrzebuje, a czego mu brakuje: nie potrafi rozłożyć ściany komórkowej rośliny, z którą żyje.

  20. 2011
    2011: jeden grzyb otrzymuje jedną nazwę

    2011: jeden grzyb otrzymuje jedną nazwę

    Reforma usunęła wyjątek dwóch formalnych nazw dla stadiów jednego grzyba i dostosowała kodeks do danych molekularnych oraz publikacji cyfrowej.

    Kongres w Melbourne zakończył szczególny wyjątek pozwalający na dwie formalne nazwy różnych stadiów tego samego grzyba.

  21. 2012
    2012: ITS staje się kodem kreskowym grzybów

    2012: ITS staje się kodem kreskowym grzybów

    Wspólny marker ITS połączył identyfikację, kolekcje i dane środowiskowe w porównywalnej infrastrukturze.

    Międzynarodowe konsorcjum porównało sześć regionów DNA i wskazało ITS jako najlepszy kompromis dla całego królestwa.